Türkiye, İnternet Trafiğinde Bölgesel Merkez Olma Fırsatını Kaçırıyor

MERSİN (MA) – Türkiye’de internet trafiğinin yerel ağlarda tutulmasına yönelik tartışmalar yeniden gündeme gelirken, Serbest Telekomünikasyon İşletmecileri Derneği (TELKODER), Türkiye’nin bölgesel veri merkezi ve internet trafiği merkezi olma fırsatına dikkat çekti. Dernek, teknik kapasitenin hazır olduğunu ancak düzenleyici çerçevenin eksik kaldığını vurguladı. TELKODER tarafından yapılan değerlendirmede, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’nun (BTK) 5 Mayıs’ta işletmecilere gönderdiği yazıyla, hedefi Türkiye olan internet trafiğinin yurt dışına çıkmadan iletilmesine yönelik tedbirlerin gündeme taşındığı belirtildi. Açıklamada, Türkiye verisinin ülke sınırları içinde dolaşmasının milli güvenlik, hizmet kalitesi ve maliyet optimizasyonu açısından stratejik önem taşıdığı ifade edildi. Dernek açıklamasında, Türkiye’den komşu ülkelere gönderilen veri paketlerinin çoğu zaman Almanya, İtalya ve İsveç gibi ülkeler üzerinden yönlendirildiği, İstanbul’dan Bakü’ye gönderilen verinin önemli bölümünün Stockholm üzerinden geçtiği örneği paylaşıldı. Bu durumun hem maliyetleri artırdığı hem de gecikme sürelerini yükselterek kullanıcı deneyimini olumsuz etkilediği kaydedildi. Türkiye’nin Avrupa, Orta Doğu, Kafkasya ve Orta Asya arasında stratejik bir konumda bulunduğuna dikkat çekilen açıklamada, “Türkiye bölgesel veri merkezi ve internet trafiği merkezi olma fırsatına sahip. Ancak mevcut yapı nedeniyle trafik Türkiye’de buluşmak yerine farklı ülkelere yönleniyor” denildi. TELKODER, sorunun teknik değil yapısal olduğunu vurgulayarak çözüm için üç temel unsurun eş zamanlı hayata geçirilmesi gerektiğini belirtti. Bunların; operatörlerin ortak buluşma noktaları olan İnternet Değişim Noktalarının (İDN) yaygınlaştırılması, büyük operatörlerin bu yapılara dahil edilmesi ve açık-adil bir düzenleyici mevzuat oluşturulması olduğu ifade edildi. Açıklamada ayrıca veri merkezleri, içerik sağlayıcılar ve bulut platformlarının da sürece dahil edilmesi gerektiği kaydedildi. Yerel altyapı maliyetlerinin artması nedeniyle içeriklerin yurt dışına taşındığı belirtilerek, “Bir kez yurt dışına çıkan içeriğin yeniden Türkiye’ye dönmesi oldukça zorlaşıyor” değerlendirmesine yer verildi. TELKODER üyesi alternatif işletmecilerin mevcut internet değişim noktalarında aktif rol aldığı ve gönüllü mühendis topluluklarının yeni ortak altyapı projeleri üzerinde çalıştığı belirtilen açıklamada, Türkiye’nin teknik kapasitesi ve yatırım iradesinin yeterli seviyede olduğu ifade edildi. Dernek, bundan sonraki süreçte İnternet Değişim Noktalarına ilişkin mevzuatın hızla tamamlanması, tüm paydaşların sürece dahil edilmesi ve yerel trafiği yurt dışı transitinden daha pahalı hale getiren toptan fiyatlama yapısının yeniden düzenlenmesi gerektiğini bildirdi.